Bài 10 / 24 · Toán 8 – Đại số và hình học ứng dụng
Phương trình bậc nhất một ẩn
Khám phá Phương trình bậc nhất một ẩn qua hoạt động, lời giải từng bước và tình huống thực tế.
Toán lớp 8
20 phút
2 ví dụ
1 tình huống thực tế
Ảnh thực tế · Wikimedia Commons (thư viện website)
Sau bài học, em có thể
Nêu và giải thích kiến thức trọng tâm của bài.
Tự giải ví dụ và kiểm tra lại kết quả.
Vận dụng đúng điều kiện, đơn vị vào tình huống đời sống.
1Lý thuyết trọng tâm
**Chương trình:** Toán 8, lộ trình chung (không gán số bài của một bộ SGK cụ thể).
## 1. Bắt đầu bằng dự đoán
Cân bằng hai khay: 3 hộp giống nhau và 2 viên bằng 14 viên. Dự đoán mỗi hộp có bao nhiêu.
Ghi dự đoán của em trước khi tính. Em cần đại lượng nào và dữ kiện nào?
## 2. Em tự khám phá
- Thực hiện hoạt động trên giấy hoặc với vật thật an toàn.
- Lập bảng các trường hợp; thử ít nhất hai bộ số.
- So sánh kết quả với bạn và giải thích một điểm khác biệt.
## 3. Kiến thức trọng tâm
Phương trình $ax+b=0$ với a≠0 có nghiệm $x=-b/a$. Cộng hoặc trừ cùng một biểu thức ở hai vế giữ nguyên nghiệm; nhân hoặc chia hai vế cho cùng một số khác 0 cũng giữ nguyên nghiệm. Cuối cùng thay nghiệm vào phương trình gốc.
## 4. Lập kế hoạch giải
1. Đọc đề; ghi dữ kiện, điều kiện và đơn vị.
2. Viết quan hệ hoặc công thức trước khi thay số.
3. Tính cẩn thận; giữ số chính xác nếu có căn hoặc $\pi$.
4. Kiểm tra bằng thế lại, tính ngược hoặc cách khác.
## 5. Thử sức trước khi mở ví dụ
Giải $3x+2=14$.
Trình bày lý do, không chỉ ghi kết quả. Sau đó xem ví dụ ở dưới để đối chiếu.
## 6. Vận dụng và giới hạn mô hình
Vé sau giảm 20% còn 80 000 đồng. Giá trước giảm bao nhiêu đồng?
Hãy đánh dấu giả thiết lý tưởng trong đề. Nếu đo bằng dụng cụ, kết quả có thể có sai số; không coi hình minh họa là bản vẽ đúng tỉ lệ.
## 7. Tự đánh giá
Em có thể nêu điều kiện dùng công thức, giải thích từng bước và phát hiện lỗi sau đây chưa?
> Chuyển vế đổi dấu cộng/trừ, không tự đổi phép nhân thành cộng.
3Ví dụ có lời giải
Ví dụ 1
Ví dụ: phân tích dữ kiện và giải từng bước
Giải $3x+2=14$.
Xem lời giải
Trừ 2 hai vế: 3x=12. Chia 3: x=4. Kiểm tra 3·4+2=14.
Ví dụ 2
Ví dụ: kiểm tra điều kiện và kết quả
Giải $5x-7=18$.
Xem lời giải
Cộng7:5x=25; chia5:x=5. Kiểm tra25−7=18.
Tự kiểm tra ngayLàm bộ câu hỏi đúng theo bài học này, có chấm điểm và giải thích.
Ảnh thực tế · Wikimedia Commons (thư viện website)
Đời sống và mô hình hóa
Vận dụng: tự giải trước khi đối chiếu
Vé sau giảm 20% còn 80 000 đồng. Giá trước giảm bao nhiêu đồng?
**Em làm trước:** ghi dữ kiện, chọn công cụ và nhập kết quả. Giả thiết và giới hạn của mô hình được giải thích trong lời giải.